وحجب به تفصيل سخن گفته است . با اين حال بيشتر مطالب مطرح شده در شرح اين حديث در مواضع مختلف شرح توحيد نيز عنوان گرديده است . در شرح اين حديث در توضيح أنوار اخضر واحمر واصفر وابيض مىفرمايد : « وقد ذكرنا في شرح توحيد الصدوق » واين عبارت نيز مؤيد آن است كه وى بخشهايى از شرح توحيد را قبل از الأربعين نوشته است وقابل توجه است كه مورد اشاره در جلد دوم شرح توحيد آمده است . وى در شرح اين حديث پس از نقل رواياتى مبنى بر اين‌كه آب يا هواء مايهء نخستين يا مادهء الكل است بين آنها ونظر فلاسفهء ملطى مثل تالس وانكسيمانس ونيز تورات سازگارى مىدهد وبه تقريب آراء توجه خاص مىكند . حديث ششم را نسبت به شرح توحيد « 1 » با تفصيل بيشتر شرح كرده است ولذا در شرح توحيد به كتاب الأربعين ارجاع داده است « 2 » . حديث هفتم را نيز در شرح توحيد « 3 » شرح شده است . در شرح اين حديث قول به وجود كرهء نار را رد كرده است . حديث هشتم را بسيار مفصل‌تر از شرح توحيد « 4 » شرح كرده است . وحديث نهم را به عكس شرح توحيد « 5 » ، در شرح الأربعين فقط قسمتى از حديث را وآن هم بسيار مختصر شرح كرده است . در شرح توحيد ذيل شرح اين حديث « 6 » خوابى را كه ديده نقل كرده است . جنبهء تاريخي اين خواب مهم است : « الحكاية - وقعت في أيّام شرح هذا الخبر : وذلك أنّي رأيت في منامي ليلة العاشر من شهر ميلاد سيّد المرسلين صلّى الله عليه وآله سنة ثلاث ومائة وألف - وكانت ليلة بعد يوم الجمعة الذي اتفق فيه عيدان عظيمان للشيعة - أنّي توضأت باللبن وضوءا سابغا بحيث يسيل في بشرة أعضاء وضوئي » . حديث دهم منحصرا در اين كتاب شرح شده است . حديث يازدهم را در شرح توحيد « 7 » نيز البتة بسيار مختصر شرح كرده است ؛ لكن بسيارى از مطالبى را كه در الأربعين در شرح اين حديث آورده است ، در شرح توحيد به تفاريق در ضمن شرح أحاديث ديگر آورده است .

--> ( 1 ) . شرح توحيد ج 3 ، ص 608 . ( 2 ) . همان ، ص 611 . ( 3 ) . شرح توحيد ، ج 3 ، ص 561 . ( 4 ) . شرح توحيد ، ج 2 ، ص 296 . ( 5 ) . شرح توحيد ، ج 3 ، ص 401 . ( 6 ) . ج 3 ، ص 421 . ( 7 ) . شرح توحيد ، ج 3 ، ص 629 .